03 Shkurt 2023

Bullgaria ndër 10 investitorët më të mëdhenj në Serbi

Sofje, 1 nentor - Gjatë viteve të fundit, posaçërisht para fillimit të krizës ekonomike, biznesi bullgar filloi të investojë në shtetet e tjera ballkanike. Kulmi i investimeve bullgare në Serbi, Maqedoni, Shqipëri, Rumani dhe Turqi ishte gjatë viteve 2007 dhe 2008.

Në Agjencinë Bullgare të Investimeve nuk ka të dhëna të sakta për kapitelin e firmave bullgare jashtë shtetit. Mirëpo me të dhëna të tilla disponojnë shtete e tjera ballkanike. Shifrat që do t’i citojmë janë të Bankës Kombëtare Bullgare.

Ato tregojnë se për vitin 2008 mjetet e investuara nga firmat bullgare në shtete të tjera janë më se 510 milion euro. Pak më se 83 milion  ishin investuar në prona të ndryshme, 30 milion – në sferën e telekomunikacioneve dhe 22 milion  – në ndërmjetësinë financiare.

Sipas statistikës serbe Bullgaria është ndër 10 investitorët më të mëdhenj në Serbi. Atje vetëm kapitali i biznesmenit bullgar Hristo Kovachki llogaritet për 100 mln euro. Mirëpo kriza e tregjeve botërore e ndryshoi këtë situatë.

Firmat bullgare pakësuan mjetet e investuara jashtë shtetit përgjysmë. U ndryshua edhe drejtimi i investimeve. Biznesmenët bullgarë tashmë nuk blejnë uzina jashtë shtetit, mirëpo u drejtuan te sfera më fitimprurëse – për shembull pronat e patundshme dhe ndërmjetësimi financiar. Gjatë vitit të kaluar bullgarët e pasur kanë investuar në prona më se 40 mln euro dhe në sektorin financiar – pothuaj 26 mln. euro.

Për këtë periudhë flukset financiare të kthyera në Bullgari janë më se mjetet e investuara jashtë shtetit. Ndoshta disa prej firmave kanë shitur aktivët e vet, të tjerë kanë kthyer fitimet e veta në Bullgari. Investimi më i madh i një kompanie bullgare është investimi i rafinerisë “Prista oil”, e cila bleu kompaninë hungareze “Bogdani Petrol Kft”. Kjo kompani ka pozita të mira tregtare në 50 shtete.

Sipas të dhënave të Bankës Kombëtare Bullgare për vitin 2009 firmat bullgare kanë investuar 7 mln euro në fushën e ndërtimit jashtë Bullgarisë. Për vitin 2008 kjo shifra ishte 3,5 mln. euro.

Është kështu sepse firmat bullgare në këtë sferë më parë kishin pozita më të mira në tregun bullgar dhe nuk kishin nevojë të investojnë jashtë shtetit. Biznesmenët më të mëdhenj në fushën e ndërtimit janë vëllezërit Jordan dhe Dinko Dinev. Ata janë specializuar në ndërtimin e komplekseve për pushim.

Në vitin 2007 ata ndërtuan kompleksin e vet të parë në vendpushimin rumun Mamaja dhe parat e investuara atëherë ishin 6 mln. euro. Në vitin 2009 ishte hapur kompleksi “Apolonia” dhe po ndërtohet një kompleks tjetër me 84 apartamente. Vëllezërit Dinev ndërtojnë në vendpushimet malore të Rumanisë. Kanë objekte pune në vendpushimin Predjal dhe mjetet e tyre të investuara janë më se 15 mln. euro.

Duke folur për vitin 2010 investimet bullgare jashtë shtetit janë shumë të vogla. Nga janari deri në gusht ato janë vetëm 3,3 mln. euro, kryesisht në fushën e ndërtimit, pronave të patundshme dhe tregtisë. Vargu i dyqaneve “Tehnomarket” vazhdon të zgjerojë investimet e veta në Ballkan. “Doverie Briko” ndërtoi dyqane të mëdha në qytetin serb Nish dhe në Novi Sad.

Për këtë periudhë investimi më i madh bullgar është i kompanisë “Kaolin”. Në fillimin e tetorit ajo hapi një fabrikë për pasurimin e rërës së kuarcit me vlerë 15 mln euro në Ukrainë, në një fshat në 1500 km larg Bullgarisë.

Sipas menaxherëve të kompanisë investimi do të jetë i suksesshëm sepse rajoni është i pasur dhe atje mund të prodhohet qelq me cilësi të lartë. Pajisja moderne atje pakëson çmimin për gjysmë në krahasim me prodhimin analogjik në Bullgari. Në Ukrainë çmimet e naftës dhe gazit natyror janë relativisht të ulëta dhe produkti i uzinës do të konkurrohet me sukses në tregun ukrainas.

Adresat e reja të bullgarëve të pasur janë në Londër, Vjenë, Barcelonë. Ata blejnë shtëpi dhe apartamente në këto qytete. Kohët e fundit nuk janë pak edhe bullgarët, të cilët blejnë prona të patundshme në vendpushimet e Greqisë. 

Kalendari

Ngjarjet e datës 3 shkurt 2023  - Këshilli Gjyqësor i Kosovës mban mbledhjen e radhës. (Ndërtesa e KGjK-së, ora 9:00)

- Kuvendi Komunal i Gjilanit mban seancë të jashtëzakonshme, ku në rend dite do të jetë falja e tatimit në pronë në vlerën deri 100 euro për të gjithë tatimpaguesit e kësaj komune, për vitin 2023. (Salla e Kuvendit Komunal të Gjilanit, ora 10:00)

- Sindikata e Sektorit Privat të Kosovës mban konferencë për shtyp lidhur me gjendjen e punëtorëve teknik të Sektorit Privat te Kosovës dhe dialogu me qeverinë dhe institucionet tjera të Kosovës. (Zyrët e Sindikatës, ora 11:00)

- Lidhja Demokratike e Kosovës Dega në Prizren, mban konferencë për medie. (Selia e LDK-së në Prizren, ora 11:00)

- Komisioni për Buxhet, Punë dhe Transfere shqyrton Projektligjin për ndryshimin dhe plotësimin e Ligjit mbi ndarjet buxhetore, si dhe shqyrton listën e kandidatëve për plotësimin e një pozite për anëtar joekzekuiv të Bordit të Bankës Qendrore të Kosovës. (Kuvendi i Kosovës, salla C203, ora 13:30)

- Prezantohet puna e kryer rreth vajzave dhe grave me aftësi të kufizuara të cilat kanë folur hapur për historitë e tyre të, abuzimeve seksuale, dhunës fizike, dhunës psikike, keqtrajtimeve, ofendimeve dhe diskriminimeve. (Ndërtesa e Qeverisë, salla P38, ora 14:30)

- Parlamenti i Studentëve të Universitetit të Prishtinës organizon marsh kundër Asociacionit, dhe në shënim të 53-vjetorit të themelimit të UP-së. (Biblioteka Kombëtare, ora 16:00)