01 Qershor 2020

Filozofia dhe legjislacioni politik

Shkruar nga Ali Hertica

Formulimi imperativ  dhe kategorik i kohës, dhe ideja mbi të qenurit  e arsyshme, si një vullnet i përgjithshëm i ligjeve  të bazuara te teoria e kushtetutes së Kantit.

Ai zgjodhi tri pytje, si mund të dallohet se një ligj zyrtar a është shtet i drejtë dhe kush do të marrë pjesë në formulimin e ligjeve.

Si duhet vepruar, në qoftë se qeverisja nuk mbështetet mbi ligje të drejta.Një ligj është i drejtë vetëm dhe vetëm kur ka mbështetjen e të gjithë atyre që kanë të drejtë të marrin pjesë në vendosjen e ligjeve, a po zbaton këtë qeverisje në Kosovë.

Asnjë nuk duhet t’i nënshtrohet një ligji të tillë, të cilin nuk e ka miratuar vullnetarisht.Kanti thotë se njerëzit janë të detyruar të veprojnë në përputhje me vullnetin e tyre.

Vlera e kësaj është se ata nuk i binden ndonjë ligji tjetër, perveç atij që kanë nxjerrë vetë.Me këto fjalë, ai e vendos veten në traditën e kontratës së teorisë.

Ai do që ta drejtojë shoqërinë sipas modelit të një marrëveshjeje vullnetare, një ujdie midis qytetarëve se çfarë të drejtash dhe detyrash do të kenë.

Mirëpo, Kanti nuk do që ligjet të bëhen objekt votimi popullor, ose diçka tjetër të ngjashme.Kontrata shoqërore është vetëm njëra anë e arsyes.

Ligjvënësit, me fjalë të tjera shikojnë punën e tyre, megjithëse qytetarët nuk e kanë dhënë kurrë shprehimisht mbështetjen e tyre.

Një ligj zyrtar gjykohet sipas parimit të miratimit të mundshëm.Ajo që ka rëndësi, është që populli të mendojë se e ka miratuar ligjin.

Ky parim e detyron çdo ligjvënës që t’i nxjerrë ligjet në mënyrë të tillë, sikur të ken dalë nga vullneti i bashkuar i një populli, a ka pasë një nxerrje të tillë në parlamentin e Kosovës.

Të shikojmë përmbajtjen e ligjeve në Kosovë që i përmbushin këto parime. Ato duhet të jenë të papranushme,  në kuptimin që nuk pasqyrojnë pikëpamje të caktuara se si duhet jetuar më mirë, ose si duhet të drejtohesh për të qenë i lumtur.

Njerëzit nuk janë në një mendje se ç’është lumturia, kështu që ligjet që do të favorizonin pikëpamje të caktuara, në kurriz të pikëpamjeve të tjera, nuk do të fitonin mbështejten e përgjithshme kombtare.

Më tej ka një kërkesë që ligjet duhet t’i trajtojnë të gjithë njësoj varësisht nga pjesët e shtetit, po në Kosovë a po trajtohet ligji në pjesën veriore te vendit....trajtimi i barabartë ka tri anë, të njëjtat ligji duhet të vlejnë për të gjithë, asnjë nuk duhet të dënohen më pak ose më shumë se tjetri dhe asnjë nuk duhet të previlogjohet kush do qoftë ai..

Ky është parimi i brazisë si nënshtetas.Ky shoqërohet nga parimi i miratimit, në qoftë se shtojmë kushtin se asnjë nuk do të meritojë praktikë gjyqsore , arbitrare dhe ligje diskriminuse civile.

Çdo pjesëtar i shoqërisë, ku jeton duhet që ta zbaatoi në përpikshëmeri ligjin ku do që jeton në një shtet , kështu që edhe në Kosovë duhet qe të të zbatohet në qdo pjesë te vendi si në jug ashtu edhe ne veri..

Kalendari

Ngjarjet e datës 1 Qershor 2020

- Për nder të Ditës Ndërkombëtare të Fëmijëve 1 qershorit, kompania ndërtimore “Qami Construction” do të dhurojë gjak në Qendrën e Transfuzionit të gjakut dhe bën shpërndarjen e dhuratave për fëmijët të cilat janë të shtrirë në Klinikën e Pediatrisë. (Qendra e Transfuzionit të gjakut në QKUK, ora 9:00)

- Në Ditën Ndërkombëtare të Fëmijëve, KOMF organizon konferencën për media për publikimin e Raportit të Monitorimit “Komuna Ime, e Drejta Ime Sociale”. (Hotel Sirius, ora 10:00)

- Në kuadër të Javës së Gjelbër, Komuna e Prishtinës do të organizojë mbjelljen e drunjëve. (Kampusi Universitar të Universitetit të Prishitnë, ora 11:00)

- Komisioni për Ekonomi, Punësim, Tregti, Industri, Ndërmarrësi dhe Investime Strategjike, shqyrton Raportin vjetor të Agjencisë Kosovare të Privatizimit – AKP për vitin 2019. (Ndërtesa e Kuvendit, salla N10, ora 11:00)

- Mbahet ceremonia e dorëzimit të pajisjeve mjekësore dhe mjeteve mbrojtëse kundër COVID-19, për Klinikën Infektive në QKUK, pajisje këto të financuara nga fondet e mbledhura gjatë kampanjës tonë Një kafe si flutur. (Barnatorja Qëndrore, QKUK, ora 11:00)
 
- Instituti për Zhvillimin e Politikave Sociale (IZHPS), me financimin nga FES, publikon hulumtimin “Qasja në mësimin online dhe kushtet e jetesës për familjet përfituese të Skemës së Asstencës Sociale gjatë Covid-19. (Hotel Sirius, ora 11:45)

- Qendra për Këshillim, Shërbime Sociale dhe Hulumtime prezanton hulumtimit “A po ndryshon koncepti i atësisë në Kosovë?”. (https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdlUfSJPvTqynWzbxg2lXiq2Csq7vFeKnBg_kVgfvyHCkfpkQ/viewform,  ora  16:00)