21 Maj 2019

Shpenzimet për paga dhe mëditje rriten për 26 milionë euro

Prishtinë, 12 nëntor - Në projektligjin mbi ndarjet buxhetore për buxhetin e Republikës së Kosovës për vitin 2019, i cili ka kaluar në Qeverinë e Kosovës dhe pritet të votohet në parim në Kuvendin e Kosovës, janë rritur shpenzimet për paga dhe mëditje në vlerë prej 26 milionë eurosh.

Avazi i rritjes së pagave dhe mëditjeve, sipas këtij projektligji, do të vazhdojë deri në vitin 2021, në diferencë prej miliona eurosh.

“Në vitin 2018 buxheti për paga dhe mëditje ishte 590 milionë euro, kurse në vitin 2019 parashihet që shpenzimet për paga dhe mëditje të jenë 616 milionë euro, në vitin 2020 parashihen shpenzime 649 milionë euro, ndërkaq në vitin 2021 janë paraparë 670 milionë euro shpenzime”, theksohet në projektbuxhetin e vitit 2019.

Ndërkaq si pjesëmarrje e Bruto Produktit Vendor (BPV) kjo kategori e shpenzimeve në buxhetin e planifikuar për vitin 2019 paraqitet me trend pozitiv nga 8.8 për qind të buxhetit. “Shpenzimet për paga dhe mëditje vazhdojnë të mbajnë një pjesëmarrje të konsiderueshme në shpenzimet e përgjithshme. Për dallim prej viteve paraprake, në veçanti nga viti 2018, në propozimbuxhetin e këtij viti rritja e këtyre shpenzimeve vjen si rezultat i vazhdimësisë të implementimit të kontratës kolektive. Shpenzimet për kategorinë paga dhe mëditje për vitin 2019 janë paraparë të jenë 616 milionë euro, një rritje prej 4.4 përqindësh në raport me shpenzimet e parashikuara për paga dhe mëditje me buxhetin për vitin 2018. Në anën tjetër, si pjesëmarrje e BPV-së kjo kategori e shpenzimeve në buxhetin e planifikuar për vitin 2019 paraqitet me trend pozitiv nga 8.8 për qind të buxhetit për vitin 2018, në 8.6 për qind në vitin 2019, për të vazhduar një pjesëmarrje të ngjashme deri në vitin 2021. Shpenzimet për paga dhe mëditje si pjesëmarrje në BPV parashihen të mbesin përafërsisht të njëjta edhe në vitet vijuese (në 8.6 për qind dhe 8.4 për qind për vitin 2020 dhe 2021)”, thuhet në projektbuxhetin e vitit 2019.

Lidhur me këtë kryetari i Aleancës Kosovare të Bizneseve (AKB) ka thënë për gazetën “Epoka e re” se kjo rritje e pagave dhe mëditjeve është e paarsyeshme dhe në vend të kësaj, sipas tij, shteti do të duhej të mendonte për avancimin e sektorit privat dhe rritjen ekonomike.

“Buxheti i vitit 2019 është më i madhi në historinë e vet. Kjo neve na gëzon shumë se Kosova po realizon rritje. Duke analizuar buxhetin e shpërndarë dhe të formës se nga do të shpenzohen këto mjete, neve na shqetëson fakti se buxheti nuk është i orientuar kah sektori privat, por kah skemat sociale që të mos promovojë zhvillim ekonomik, duke u dedikuar për rritje të pagave dhe të mëditjeve”, ka thënë Shahini, duke shtuar se pagat dhe mëditjet duhet të rriten, por që kjo do të duhej të bëhej konform rritjes ekonomike.

Ai ka theksuar se rritja e pagave në sektorin publik shkakton hendek në mes të punëtorëve të sektorit privat. “Pagat dhe mëditjet në sektorin publik rriten në saje të pagesave që bëjnë ata të sektorit privat, pra punëtorët dhe bizneset paguajnë taksa dhe tatime, në anën tjetër pagat u rritën atyre të sektorit publik. Kjo shkakton hendek në mes të dy sektorëve”, ka thënë Shahini.

Edhe prodhuesi vendor, Shaqir Palushi, ka thënë për gazetën “Epoka e re” se Qeveria e Kosovës në vend të rritjes së pagave dhe mëditjeve për zyrtarët shtetërorë, do të duhej ta kishte në fokus përforcimin e prodhuesve vendorë pasi do të gjeneroheshin më pas vende të reja të punës.

“Fokusi i Qeverisë së Kosovës do të duhej të ishte te mbështetja e kompanive prodhuese pasi që dihet se biznesi privat mund të gjenerojë vende të reja të punës. Nëse Qeveria do të aplikonte më shumë subvencionime, grante dhe lirime të tjera për prodhuesit vendorë, atëherë do të ndikonte në gjenerimin e vendeve të punës dhe rritjen ekonomike, duke ndikuar kështu në rritjen e eksporteve”, ka deklaruar Palushi. Sipas tij, me këto miliona euro që Qeveria e Kosovës i ka parë për rritje të pagave dhe për mëditje, do të ishte më mirë t’i mbështesnin bizneset vendore.

“Me këtë politikë po dekurajohen prodhuesit vendorë dhe punëtorët e sektorit privat pasi që kërkesa për t’u punësuar në sektorin privat është në rënie dhe llogariteni kur krejt kësaj ia shtojmë edhe diferencën e pagave në mes të sektorit privat dhe publik”, është shprehur Palushi.

Edhe njohësi i çështjeve ekonomike, Lulzim Syla, ka thënë se me rritjen e pagave dhe të mëditjeve Qeveria e Kosovës është duke tentuar ta blejë paqen dhe të arsyetohet para elektoratit.

“Ministria e Financave, respektivisht Qeveria e Kosovës, këtë rritje të pagave e ka bërë shkaku i paqes sociale, por edhe për shkak të paralajmërimeve të protestave apo problemeve të mundshme që do t’i shkaktojnë sindikatat. Është e mirëseardhur kur shteti u ofron kushte më të mira qytetarëve dhe rritje të pagave, por problemi është që duhet të bëhet një balancë në mes të sektorit privat dhe publik. Kur të shpërndahen në baza proporcionale, rritja e pagave nuk është shumë domethënëse. Praktikisht po dalë në rolin e mësuesit dhe mjekut, por s’duhet të ketë hendek në mes të dy sektorëve”, u shpreh Syla.

Ndërkaq sa iu përket mëditjeve, ai ka theksuar se assesi nuk do të duhej të kishte rritje dhe dhënie të mëditjeve.

“Jam kundër dhënies së mëditjeve dhe rritjes së tyre pasi mëditjet karakterizohen për diçka që është në kuadër të punës dhe nuk përkojnë me kushtet ekonomike në Kosovë dhe deputetët nuk duhet ta kenë komoditetin e shpenzimeve enorme, pra për të shpenzuar mjete që nuk kanë mbulesë, pasi janë në kuadër të punës dhe pagës. Mendoj se duhet të bëhet një analizë krahasuese me pagat e sektorit privat, pasi pagat në sektorin publik janë të mbivlerësuara”, ka thënë Syla për gazetën “Epoka e re”.

Kalendari

Ngjarjet e datës 21 maj 2019 - Komisioni Qendror i Zgjedhjeve mban mbledhjen e radhës. (Selia e KQZ-së, ora 9:00)

- Komiteti për Politik dhe Financa i Komunës së Rahovecit mban mbledhjen e pestë të rregullt në të cilen shqyrton Qarkoren e parë buxhetore të Ministrisë së Financave. (Salla e mbledhjeve të Kuvendit të Komunës së Rahovecit, ora 10:00)

- Ministri i Punës dhe Mirëqenies Sociale, Skender Reqica dhe Avokati i Popullit raportojnë para komisionit për të Drejtat e Njeriut, Barazi Gjinore, për Persona të Pagjetur dhe Peticione lidhur me çështjen e statusit të personave të plagosur në Kosovë, para periudhës së luftës. (Ndërtesa e Kuvendit, salla N 302, ora 10:00)

- Forumi Ekonomik Mbarëkombëtar, në mbështetje të Klubit të Prodhuesve të Kosovës, Dhomës së Tregtisë dhe Industrisë në Tiranë, Odës Ekonomike të Kosovës dhe Bashkimit të Prodhuesve Shqiptarë organizon konferencën “Mundësitë dhe sfidat e marrëdhënieve tregtare Kosovë- Shqipëri”, konferencë kjo e cila do të adresojë problemet dhe barrierat tregtare që prodhuesit e dy të dy vendeve janë duke i hasur. (Hotel Tirana International në Tiranë, ora 10:30)

- “Let’s Do It” organizon aksion për pastrimin e deponisë më të madhe në Rajonin e Pejës, në fshatin Dydesh. (Fshati Dydesh, ora 10:30)

-  Projekti “Mbështetja e Komunikimit të Procesit të Integrimit Evropian”, I financuar nga Zyra e Bashkimit Evropian në Kosovë, në bashkëpunim me Ministrinë e Integrimit Evropian, organizon panel diskutimime temën: Prodhimi vendor dhe tregu i BE-së. (Ndërtesa e Kuvendit Komunal të Kamenicës, ora 10:30)

- Mbahet seancë e veçantë e Kuvendit të Republikës së Kosovës në të cilën do të përkujtohet 20 vjetori i Masakrës në Burgun e Dubravës. (Kuvendi i Kosovës, ora 11:00)

- Ministri i Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, Fatmir Matoshi do të pres në takim kryetarët e komunave: Prizren, Podujevë, Shtërpc, Obiliq dhe Novobërdë, me të cilët do të nënshkruajë Memorandume të Bashkëpunimit për realizimin e disa projekteve mjedisore të cilat financohen nga Ministria e Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor. (Kabineti i Ministrit Matoshi, ish objekti Rilindja, kati 17, ora 11:00)

- Kryetari i komunës së Istogut, Haki Rugova pret në takim zëvendës ambasadorin bullgar në Kosovë ku do të bëje nënshkrimin e një marrëveshjeje për financimin e një projekti në qerdhën “Gëzimi Ynë” në Istog. (Zyra e krytarit Rugova, ora 11:30)

- Mbahet mbledhja e komisionit për Zhvillim Ekonomik, Infrastrukturë, Tregti, Industri dhe Zhvillim Rajonal në të cilën do të votohet vendimi i Qeverisë me të cilin autorizohet Komisioni Qeveritar për Privatizimin e Ndërmarrjes Publike "Telekomi i Kosovës". (Ndërtesa e Kuvendit, salla N 10, ora 12:00)

- Universiteti “Kadri Zeka” në Gjilan organizon promovimin e katër librave të profesorëve  të Fakultetit të Edukimit ne UKZ: “Poetika e këngës epike historike”  autore Nevrije Bislimi-Ismaili, “As engjëlli, as djall” autor  Merxhan Avdyli, “Kurrikula dhe të menduarit kritik” autor Mensur Neziri dhe libri “Kërkime në leksikun e Pjetër Bogdanit” i autorit Faton Krasniqi. (Salla A34 në Universitetin “Kadri Zeka” në Gjilan, ora 12:00)

- Mbahet mbledhja e komisionit për Legjislacion, Mandate, Imunitete, Rregulloren e Kuvendit dhe mbikëqyrjen e Agjencisë kundër Korrupsionit në të cilën do të shqyrtohet raportit vjetor i Komisionit Qëndror të Zgjedhjeve për vitin 2018, etj. (Ndërtesa e Kuvendit, salla C 203, ora 13:00)

- Kryetari i Komunës së Prizrenit Mytaher Haskuka do të bëjë përurimin e parkut dhe këndit të lojërave për fëmijë. (Prapa Shtëpisë së Bardhë në Prizren, ora 13:00) 

- Mbahet mbledhja e komisionit për Bujqësi, Pylltari, Zhvillim Rural, Mjedis e Planifikim Hapësinor në të cilën do të shqyrtohet Projektligjit për mbrojtjen e ajrit nga ndotja. (Ndërtesa e Kuvendit, salla N 303, ora 13:00)

- Ministri i Infrastrukturës dhe Transportit Pal Lekaj merrë pjesë në përurimin e urës së fshatit Topanicë, komuna e Kamenicës. (Fshati Topanicë, rruga Crep - Kamenicë, kilometri i parë, ora 15:00)

- Mbahet Akademi përkujtimore në nderim të 20 vjetorit të rënies së dëshmorëve Kemal Thaqi e Ekrem Gudaqi dhe martirëve të rënë më 21 maj të vitit 1999, Hanife Jaha, Selvije Krivanjeva, Hanife Gudaqi, Ramush Jaha, Baki Bela, Ibush Rrushi, Ramadan Dashi, Fahri Mani, Bahrije Elezi, Sevdije Guri, Hamdi Dashi, Brahim Dashi dhe Fitim Gudaqi. (Shtëpia e Kulturës “Xheladin Kurtaj” në Kaçanik 16:00)