22 Tetor 2019

Bie papunësia, por ngadalësohet rritja ekonomike në rajonin e Ballkanit Perëndimor

Washington, 8 tetor - Aktiviteti ekonomik në Ballkanin Perëndimor po ngadalësohet pasi investimet dhe eksportet kanë vijuar të zbehen në të gjashtë vendet e rajonit.

Sipas Raportit të fundit të Rregullt Ekonomik për Ballkanin Perëndimor, Pasiguri në Rritje, ritmi i rritjes ekonomike në rajon në vitin 2019 vlerësohet të ngadalësohet në 3.2 përqind, nga 3.9 përqind sa ishte në vitin 2018.

Ndërsa rritja ekonomike në Maqedoninë e Veriut u përshpejtua në vitin 2019 pas një ngadalësimi të ndjeshëm, dhe rritja pritet të mbetet e fortë me 4 përqind në Kosovë – të gjitha vendet e tjera të rajonit po përjetojnë ngadalësim të rritjes ekonomike krahasuar me një vit më parë.

Ndonëse ekonomia rajonale pritet të ketë normë pozitive të rritjes gjatë periudhës 2020-2021, ajo do të jetë disi më e ulët se norma e rritjes së vitit 2018, që ishte më e larta në 10 vitet e fundit.

“Vijueshmëria e rritjes ekonomike në rajon po ndihmon krijimin e vendeve të reja të punës, rritjen e shkallës së pjesëmarrjes së femrave në forcën e punës dhe po ndihmon frenimin e emigracionit,” shprehet Linda Van Gelder, Drejtore e Bankës Botërore për Ballkanin Perëndimor.

“Sidoqoftë, grumbullimi i reve mbi ekonomitë e rajonit evidenton nevojën për rritjen nga politikëbërësit të konkurrueshmërisë së ekonomive, efiçencës dhe efikasitetit të shpenzimeve publike si dhe adresimin prej tyre të disbalancave fiskale në rritje, në mënyrë që të mbështeten në këto suksese dhe të nxisin rritjen e qëndrueshme ekonomike.”

Pavarësisht ngadalësimit të rritjes ekonomike, papunësia ka vijuar të ulet – duke shënuar vlerat më të ulëta historike.  Deri në qershor 2019, në rajon ishin krijuar 150,000 vende pune më shumë se një vit më parë. Kjo ecuri përfshin gjithashtu krijmin e 43,000 vendeve të punës për të rinjtë, ku rreth gjysma e tyre u krijuan vetëm në Shqipëri.

 Pavarësisht gjithë këtyre zhvillimeve ekonomike pozitive, rezulton se vetëm 44% e popullsisë në moshë pune ka aktualisht një punë. Pasiviteti në tregun e punës vijon të mbetet i lartë në nivelin 48% dhe zgjerimi i pabarazive ndërrajonale në rezultatet e tregut të punës është shqetësues.

 Pasiviteti në tregun e punës ka pësuar rritje gjatë vitit 2019 si në Kosovë ashtu edhe në Bosnje-Hercegovinë, çka tregon se numri i njerëzve që kanë lënë punën është më i lartë se i atyre që kanë gjetur punë.

Bazuar në evidentimin e rritjes së pasigurive për ekonomitë e rajonit, raporti bën thirrje për një përmirësim të shpejtë të shpenzimeve publike dhe konkurrueshmërisë së ekonomive.

Forcimi i kontrollit të shpenzimeve publike për paga, reduktimi i shpenzimeve tatimore dhe përmirësimi i programeve të përkrahjes sociale mund të çojnë në rritje të investimeve publike, më shumë barazi  dhe krijimin e amortizuesve fiskalë për zbutjen e rreziqeve në rritje në rajon.
 

Kalendari

Ngjarjet e datës 23 tetor 2019 - Koordinatori Nacional për Kulturë, Rini dhe Sport në Qeverinë e Republikës së Kosovës, Rexhep Hoti, do të vizitojë Shkollën Fillore të Mesme të Ulët "Eqrem Qabej" në Mitrovicë, ku do të takoj drejtoreshën e kësaj shkolle, Remzije Alidemaj, për të parë procesin e zhvillimit të Garës Nacionale në Sport dhe Kreativitet Kulturor e Mendim Kritik. (Objekti i shkollës, ora 9:50)

- Mbahet mbledhja e rregullt e Komitetit për Politikë dhe Financa të Komunës së Mitrovicës. (Salla e mediave të Komunës së Mitrovicës, ora 10:00)

- Mbahet dita e parë e panairit ndërkombëtar të Agrobiznesit dhe Ushqimit AGROKOS. (Salla 1 Tetori, ora 10:00)

- Klubi i Prodhuesve të Kosovës dhe SOS Fshatrat e Fëmijëve Kosova organizon ceremoninë inauguruese të Punëtorisë “Made in Kosova”. (SOS Fshatrat e Fëmijëve në Prishtinë, Rr. 1 Tetori p.n, Velani, ora 11:00)

- Organizatat joqeveritare Community Building Mitrovica, Mundësia, 7 Arte, Civil Development Organisation, Iniciativa Qytetare Skenderaj organizojnë konferencën e përbashkët të në të cilën do të prezantohet Raporti i monitorimit të aktivitetit të prokurimit: Qendra e riciklimit industrial për mbeturinat paraprakisht të klasifikar ose të përziera.  (Community Building Mitrovica, pas ëmbëltorës “Ballkan, ora 11:00)

- Lansohet platforma digjitale në rajon me koncept të "ekonomisë së përbashkët" e cila ju mundëson individëve të përfitojnë nga mjetet e tyre motorike duke i lëshuar ato me qira, si dhe personave të interesuar të marrin makina motorike me qira me cmime më të arsyeshme se nga format trandicionale të makinave me qira. (Objekti i Inovation Center of Kosova, ora 11:00)

- Bëhët promovimi i librit "Me Mall dhe Lot nga Stambolli" të autorit Hamdi Thaqi dhe Nazife Prebreza- Thaqi, që flitet për shpërnguljen e familjes Prebreza nga Toplica. (Biblioteka Kombëtare, ora 12:00)

- Agjencia Kosovare e Privatizimit mban ceremoninë e hapjes së ofertave të shitjeve përmes Likuidimit nr.51. (Hoteli Grand, ora 12:30)

- Takohen dy grupet punuese të Lëvizjes Vetëvendosje dhe Lidhjes Demokratike të Kosovës. (Selia e LDK-së, “Qafa”, ora 15:00)

- Gjykata Kushtetuese e Republikës së Kosovës me në ceremoni solemne shënon vitin e 10-të Jubilar Gjyqësor. (Hotel Emerald, ora 17:00)